Декларацияны бухгалтер емес, бағдарлама толтырады – база тәртіпте болса. Есеп беру кезеңіндегі нақты уақыт шығыны нысанда емес, оған дейін туындайды: банк өткізілмеген, чектер таратылмаған, кіріс ЭСФ салыстырылмаған, ай жабылмаған. Сондықтан бір компания 300.00-ді жарты сағатта тапсырады, екіншісі бірнеше мың теңге айырмасының қайдан шыққанын үш күн іздейді.
Бір жерге жинадық: қандай нысандар қашан тапсырылады, жүктеп шығару алдында базада нені жабу керек және алшақтықтар көбіне қай жерде пайда болады. 2026 жылғы III тоқсан үшін 300.00 дайындап жатсаңыз, 9 қазандағы патч туралы бөлімнен бастаңыз: онсыз кабинетке жүктеп шығаруды бастамаған жөн.
Негізгі нысандар мен мерзімдер
| Нысан | Кім тапсырады | Кезең | Ұсыну мерзімі |
|---|---|---|---|
| 100.00 – КТС | Жалпыға бірдей белгіленген режимдегі заңды тұлғалар | Жыл | Есепті жылдан кейінгі жылдың 31 наурызынан кешіктірмей |
| 220.00 – кәсіпкерлік қызмет бойынша ЖТС | Жалпыға бірдей режимдегі ЖК | Жыл | Есепті жылдан кейінгі жылдың 31 наурызынан кешіктірмей |
| 200.00 – ЖТС және әлеуметтік салық | Салық агенттері (қызметкері барлардың бәрі) | Тоқсан | Тоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-інен кешіктірмей |
| 300.00 – ҚҚС | ҚҚС төлеушілері | ҚҚС бойынша салық кезеңі | Кезеңнен кейінгі айдың 15-інен ерте емес және екінші айдың 15-інен кешіктірмей |
| 910.00 – оңайлатылған декларация | Оңайлатылған режимдегі салық төлеушілер | Режим бойынша салық кезеңі | Кезеңнен кейінгі екінші айдың 15-інен кешіктірмей |
| 328.00 – тауарлардың әкелінгені және жанама салықтардың төленгені туралы өтініш | ЕАЭО елдерінен импорттаушылар | Импорт фактісі бойынша | Есепті кезеңнен кейінгі айдың 20-сынан кешіктірмей |
Мерзім демалыс немесе мереке күніне түссе, ол келесі жұмыс күніне ауысады. Нысандардың құрамы режиміңізге және қызмет түрлеріңізге байланысты – кейбіреуде мүлік, көлік, жер немесе акциз бойынша есептер қосылады. Жылға арналған өзекті нысандар тізбесін Мемлекеттік кірістер комитеті жариялайды.
Іргелес талапты да еске салайық: ҚҚС бойынша декларацияны тапсыру алдында есепке жатқызылатын салық сомалары ЭСФ жүйесінде белгіленеді. Кіріс шот-фактуралар сұрыпталмаса, декларация толтырылғанға дейін-ақ тоқтайды.
2026 жылғы III тоқсан: мерзімдер және 300.00 жүктеп шығаруға арналған патч
Шілде – қыркүйек үшін ҚҚС бойынша декларация 15 қазаннан ерте тапсырылмайды: тапсыру мерзімі тоқсаннан кейінгі айдың 15-інен басталады (ҚР СК 505-бабының 1-тармағы). Кодекс бойынша соңғы күн – 15 қараша, бірақ ол жексенбіге түседі, сондықтан мерзім дүйсенбіге ауысады (64-баптың 2-тармағы). 200.00-дің соңғы күні де сол, ол да осылай ауысады.
| Не | Қашан |
|---|---|
| III тоқсан үшін 300.00 | 2026 жылғы 15 қазаннан 16 қарашаға дейін |
| III тоқсан үшін 200.00 | 2026 жылғы 16 қарашадан кешіктірмей |
| III тоқсан үшін ҚҚС төлеу | 2026 жылғы 25 қарашадан кешіктірмей |
9 қазанда әзірлеуші «1С:Бухгалтерия 8 для Казахстана» бағдарламасының 3.0.74.1 және 3.0.74.2 релиздеріне (ПРОФ және базалық нұсқалар), сондай-ақ Қазақстанға арналған «1С:ERP Управление предприятием 2» мен «1С:Комплексная автоматизация» бағдарламаларының 2.4.5.21 нұсқасына EF_00_00064560 патчын шығарды. Оның сипаттамасы бір жолдан тұрады: 2026 жылғы 300.00 нысанын JSON-ға жүктеп шығару форматы ИСНА кабинетінде 6 қазанда JSON импортына енгізілген өзгерістерге байланысты түзетілген. Кабинетте нақты не өзгергені айтылмаған. Кабинет ескі форматтағы файлды қабылдай ма, жоқ па – мұны өз декларацияңызда, әсіресе мерзімнің соңғы күні тексеруге кеңес бермейміз.
Жүктеп шығару алдында не істеу керек:
- Релизді біліңіз. Бас мәзір → «Справка» → «О программе». Патч тек 3.0.74.1 және 3.0.74.2 үшін шыққан. Релиз бұдан ескі болса, алдымен 3.0.74.2-ге дейін конфигурацияны жаңарту керек, ал базада пысықтаулар болса – өзгерістерді жоғалтпай жаңарту туралы мақаладағы тәртіппен.
- Патч өзі келмеді ме, тексеріңіз. «Администрирование» → «Интернет-поддержка и сервисы» бөлімінде «Загружать и устанавливать исправления (патчи) автоматически» қосулы болса, бағдарлама түзетулерді кесте бойынша орнатады. Ол үшін интернет-қолдау қосылған және 1С:ИТС жазылымы әрекетте болуы керек. Не орнатылғанын «Администрирование» → «Обслуживание» → «Результаты обновления программы» бөлімінен көруге болады.
- Келмесе – қолмен орнатыңыз. Жүктелген мұрағатты тарқатыңыз, сол «Результаты обновления программы» бөлімінен жаңартулар мен түзетулерді орнату нысанын ашып, файлды көрсетіңіз де, орнатуды орындаңыз. Патч – конфигурация кеңейтімі: пайдаланушыларды базадан шығарудың қажеті жоқ, бағдарламаны қайта іске қосу жеткілікті. Келесі релиз орнатылғанда ол өздігінен жойылады.
- 300.00-ді қайта жүктеп шығарыңыз. Файлды патч орнатылғанға дейін қалыптастырған болсаңыз, мысалы, сандарды алдын ала салыстыру үшін, қайта іске қосқаннан кейін оны тағы бір рет жүктеп шығарыңыз. Сипаттамаға қарағанда, патч 2026 жылғы 300.00-ге тұтастай қатысты, сондықтан қазір I немесе II тоқсан үшін қосымша декларация берсеңіз де ол керек.
Сол жолы тағы үш нәрсені тексерген жөн:
- ЭСФ жүйесіндегі есепке жатқызу белгілері. Алдыңғы бөлімдегі талап ҚР СК 480-бабының 8-тармағында бекітілген: белгі осы ҚҚС ескерілген декларация берілгенге дейін қойылады. 1С-те бұл үшін «Извещение об отнесении в зачет НДС» құжаты бар: оны әр ЭСФ бойынша немесе тоқсанына бір рет жіберуге болады. 300.00-ді жүктеп шығарғанға дейін шілде – қыркүйек үшін хабарламалардың жіберіліп, расталғанына және алынған ЭСФ-тің бәрі соларға кіргеніне көз жеткізіңіз.
- ERP және Комплексная автоматизация: бұғатталған ЭСФ. 2.4.5.21 нұсқасына 28 шілдедегі EF_00_00064149 патчы «Заблокирован ИС ЭСФ» мәртебесіндегі ЭСФ хабарламаға түспейтін қатені түзетті. Базада осы мәртебеде тұрған құжаттарды патч орнатылғаннан кейін қайта өткізу керек, әйтпесе олар хабарламалардан тыс қала береді. Патч сізде енді ғана пайда болса, тоқсандық хабарламаны қалыптастырмас бұрын оларды қайта өткізіңіз.
- ЕАЭО-дан импорттайтын ЖК: 328.00. Бухгалтерияның 3.0.74.1 және 3.0.74.2 релиздеріне 2 қазандағы EF_00_00064522 патчы 328.00 нысанының JSON-ындағы салық төлеуші санатын түзетті. Ұйымды «Является ИП, адвокатом или частным нотариусом» белгісі бар контрагент сәйкестендірсе, файлға «Жеке практикамен айналысатын тұлға» санаты кетуі мүмкін еді.
Жүктеп шығару алдында базада нені жабу керек
Ең көп уақыт үнемдейтін тәртіп.
- Банк пен касса. Барлық үзінді көшірме жүктеліп, өткізілген, «жоба» күйіндегі құжат жоқ. Үзінді көшірмеде шоттар мен АҚҚ баптарын қолмен толтыруды үзінді көшірмелерді жүктеу өңдеуі алып тастайды.
- Сатылым мен кіріс. Есепті кезеңде өткізілмеген құжат жоқ, салыстырудан кейін «өткен күнмен» қойылған даталар жоқ.
- ЭСФ. Шығыс құжаттар барлық айналым бойынша жазып берілген, кіріс құжаттар жүктеліп, кірістермен салыстырылған. Мұнда тәртіпті қалай орнату керегі – 1С-тен ЭСФ жазып беру туралы мақалада.
- Өзара есеп айырысулар. Шын мәнінде тиеп жөнелтумен жабылған «ілініп тұрған» аванстар жоқ, керісінше де солай. Мұндай қателерді барлық контрагент бойынша бірден табуға есеп айырысу қателерін түзету өңдеуі көмектеседі.
- Жалақы. Кезеңнің барлық айы бойынша есептеу аяқталған, ведомостар өткізілген, аударымдар есептелген. Толығырақ – ҚР ережелері бойынша жалақы есептеу туралы материалда.
- Қойма. Теріс қалдықтар жоқ: олар өзіндік құнды бұзады және КТС-ке әсер етеді.
- Айды жабу. Регламенттік операциялар қатесіз орындалған, өзіндік құн есептелген.
- Есептің экспресс-тексеруі. Типтік конфигурацияларда кіріктірілген тексерулер бар – оларды есеп қалыптастырылғанға дейін, бас тартудан кейін емес, жүргізген жөн.
Тек осыдан кейін ғана регламенттелген есепті ашып, «Толтыру» батырмасын басқан мағыналы.
Сандар неге сәйкес келмейді
| Не алшақтайды | Әдеттегі себебі |
|---|---|
| 300.00-дегі айналым мен сатылым бойынша айналымдар | ЭСФ-сіз құжаттар, қате мөлшерлемемен сатылымдар, операция түрі дұрыс таңдалмай өткізілген сатылымдар |
| Есепке жатқызылатын ҚҚС пен жеткізушілер деректері | ЭСФ жүйесінде сомалар белгіленбеген, кіріс шот-фактуралар кірістермен салыстырылмаған |
| 200.00 мен жалақы есебі | Есептеу басқа базада жасалған немесе көшірілмеген, шегерім баптаулары қате қолданылған |
| КТС пен бухгалтерлік пайда | Ай жабылмаған, өзіндік құн есептелмеген, шығыстар негізсіз қабылданбайтын баптарға жатқызылған |
| ТМҚ қалдықтары мен қойма деректері | Сұрып шатасуы, теріс қалдықтар, өткен кезеңнің құжаттары кейінгі күнмен өткізілген |
Жалпы заңдылық: алшақтықтар әрдайым дерлік жедел есепте туып, есептілікте шығады. Сондықтан деректерді ай бойы тексеру тапсыру алдындағы соңғы аптада ұшығын іздеуден арзанырақ.
Есеп салыққа қалай түседі
Қазақстанға арналған типтік конфигурацияларда декларациялар регламенттелген есептілік блогында қалыптастырылады: бағдарлама нысанды есеп деректері бойынша толтырады, талдап көрсетеді және салық төлеушінің кабинетіне жіберуге арналған файлды жүктеп шығаруға мүмкіндік береді. Дайын нысанды қолмен түзету – нашар тәжірибе: келесі кезеңде сандар қайта алшақтайды, себебі деректер көзі бұрынғы күйінде қалды.
Нысан «дерлік дұрыс» толтырылып, оны әр жолы қолмен реттеп отырса, бұл белгі: есеп баптаулары қызметіңізге сәйкес келмейді. Мұндай нәрселер бір рет жөнделеді – есеп саясатын, шығын баптары мен талдаманы баптау арқылы. Біз мұны сүйемелдеу аясында немесе жеке 1С бойынша кеңес ретінде жасаймыз.
Есеп беру кезеңін қалай қысқартуға болады
- Жауаптылары жазылған күнтізбе. «200.00-ді 15-іне дейін тапсыру» емес, «5-іне дейін жалақыны жабу, 8-іне дейін ЭСФ-ті салыстыру, 10-ына дейін айды жабу».
- Тоқсандық емес, ай сайынғы салыстыру. Ағымдағы айдың қатесі он минутта, үш ай бұрынғы қате бір күнде ізделеді.
- Жабық кезеңдерді өзгертуге тыйым. 1С-те бұл пайдаланушылар бойынша түзетуге тыйым салу күнін баптау арқылы жасалады.
- Анықтамалықтарға бір жауапты адам. Контрагенттер мен номенклатура қосарлануы – алшақтықтардың жартысының көзі.
- Өзекті релиз. Нысандар мен ережелер өзгереді, жаңа нұсқалар жаңартулармен келеді: пысықтаулар болса, қалай жаңарту керек.
Жиі қойылатын сұрақтар
Есептілікті тікелей 1С-тен тапсыруға бола ма? Бағдарлама декларация файлын есеп деректері бойынша қалыптастырып, жүктеп шығарады. Жіберу салық төлеушінің кабинеті арқылы орындалады.
Біз 300.00-ді тікелей ИСНА кабинетінде толтырамыз. 9 қазандағы патч бізге керек пе? Декларацияның өзі үшін керек емес: ол тек 1С-тен файл жүктеп шығаруды өзгертеді. Бірақ қолмен енгізуге арналған сандар бәрібір базадан алынады, сондықтан жоғарыдағы бөлімдегі кезеңді жабу тәртібі күшінде қалады.
Декларация қатемен тапсырылып қойса не істеу керек? Сол кезең үшін қосымша нысан беріледі. Алдымен есептегі себепті түзету маңызды, әйтпесе қате келесі кезеңде қайталанады.
Бізде екі база бар: бухгалтерия және жалақы. Бұл қалыпты ма? Қалыпты әрі жиі ыңғайлы. Ең бастысы – жалақы базасынан бухгалтерлік базаға қорытындыларды көшіруді баптау, әйтпесе 200.00 мен еңбекақы бойынша өткізбелер өз бетінше өмір сүреді.
Біз оңайлатылған режимдеміз. Бізге осының бәрі керек пе? Нысандар қарапайымырақ, бірақ қағида сол: 910.00 табыстар есебінің деректері бойынша толтырылады, ал қызметкерлер болса – жалақы бойынша есептілік қосылады. Есепті бәрібір жүргізу керек.
Есеп беру кезеңі әр жолы аврал болып кетсе, уақыт дәл қай жерде жоғалатынын қарап берейік. Біз есепті қызметіңізге қарай баптаймыз, қажет болса бухгалтерияны толық аутсорсқа аламыз – өтінім қалдырыңыз, жағдайыңызды талдаймыз.
