2026 жылғы 12 қазаннан 13 қазанға қараған түні Ұлттық тауарлар каталогы жаңартылды, енді карточкада Сіз толтырмайтын өріс пайда болды. Міндетті таңбалау белгісін каталог ТН ВЭД кодына қарап өзі қояды. Мұндай тауарлардың карточкасын жасағанда және өңдегенде GTIN міндетті: онсыз өтінім сақталмайды.
Артынша оператор хабарлама таратты: ТН ВЭД кодтары бойынша іріктелген карточкалар тізімі жарияланды, карточка иелері оны 2026 жылғы 26 қазанға дейін тексеруі тиіс. Осы күннен кейін белгі тізім бойынша автоматты түрде қойылады. Код қате болса, тауар не таңбаланатындардың қатарына негізсіз түседі, не керісінше, тиісті жерінен шығып қалады. Бірінші жағдайда оны сату қиындайды: DataMatrix коды қажет болады.
Каталогта жүздеген позиция болса, екі апта аз уақыт. Бірақ қайдан қарау керегін білсеңіз, жеткілікті. Төменде не өзгергенін, дұрыс кодты қайдан алу керегін және түзетуді қалай беру керегін түсіндіреміз.
НКТ-да не өзгерді
12 қазанда сағат 20:00-ден басталған техникалық жұмыстар және олардың мазмұны туралы pro1c.kz жазды, 26 қазан мерзімі туралы – оператордың хабарламасына сілтеме жасай отырып uchet.kz жазды. Бір кестеге жинадық:
| Бұрын | Қазір | Сіз үшін мәні |
|---|---|---|
| Міндетті таңбалау белгісін карточка иесі өзі белгілейтін | Біржақты ТН ВЭД кодтары үшін каталог белгіні автоматты түрде қояды | Тауардың таңбаланатынын не таңбаланбайтынын карточкадағы ТН ВЭД коды шешеді |
| Таңбаланатын тауар карточкасында GTIN көрсетпеуге болатын | Мұндай тауар бойынша GTIN-сіз өтінім сақталмайды | Дүкеннің ішкі штрихкодтары жарамайды, GS1-ден алынған нағыз GTIN керек |
| Толық атауы және «Өндіруші», «Бренд» өрістері жұмсағырақ тексерілетін | Автотексеру атауды форматпен салыстырады: тауар түрі, бренд, модель немесе артикул, негізгі сипаттамалар, өлшеп-орау | «Көк футболка» деген атауы бар карточкалар өңдеген кезде модерациядан өтпейді |
| Таңбалау белгісі ТН ВЭД кодына тәуелді емес еді | Қате код таңбалау мәртебесін өзгертеді | 26 қазанға дейін түзету – техникалық қолдауға өтінім арқылы |
Мұнда «біржақты» деген сөздің маңызы зор: таңбалау кодтың өзінен шығатын кодтар туралы сөз болып отыр. Тізбе тауардың қасиеттерін де қарауды талап ететін жерде шешімді бұрынғыдай карточка иесі қабылдайды, сондықтан мұндай позицияларды өзіңіз тексеруіңізге тура келеді.
ТН ВЭД коды неге жиі қате болады
Іс жүзінде НКТ карточкасындағы ТН ВЭД коды «бос тұрмасын» деп толтырылды. 2026 жылғы 1 шілдеге қарай NTIN барлық бөлшек сауда үшін міндетті болғанда, позициялар топтап енгізілді, ал код бірінші ұқсас атау бойынша алынды. Ел ішінде сауда жасайтындар кодты мүлде білмеуі мүмкін: отандық жеткізушінің кіріс құжаттарында ол жоқ.
Қателер үш түрлі болады:
- Деңгейі сай емес код. 10 таңбаның орнына 4 таңба көрсетілген. Таңбаланатын тауарлар тізбесінде көп позиция ұзын кодтармен берілген, ал қысқа код бойынша қайсысы Сіздікі екені көрінбейді.
- Көрші тауардың коды. Трикотаж күртеге тоқыма күртенің кодын қою – классика. Жеңіл өнеркәсіп үшін бұл анықтамалықтағы жай қате емес: таңбалау толқыны кодқа байланысты, бұл туралы киім мен төсек-орын жабдықтарын таңбалау мақаласында жаздық.
- «Ұқсас» жеткізушінің коды. Сатып алушы маман карточканы сол санаттағы басқа тауардан көшіріп алған, ал олардың құрамы немесе мақсаты әртүрлі.
26 қазанға дейін тексеру тәртібі
- Оператор хабарламасымен бірге жарияланған тізімді табыңыз. Онда каталог ТН ВЭД коды бойынша таңбаланатындарға жатқызған карточкалар бар.
- Кодтарды бастапқы құжаттармен салыстырыңыз. Импорт үшін – тауарларға арналған декларация, онда кеден тексерген 10 таңбалы код бар. Ішкі сатып алу үшін – жеткізушіге сұрау немесе оның сәйкестік сертификаты. Атауына қарап «көзбен» таңдалған код жарамайды.
- Тізімді таңбаланатын тауарлар тізбесімен салыстырыңыз. Топтар бойынша күндер мен кодтар Сауда министрлігінің № 199-НҚ тізбесінде; қысқаша біз оларды таңбалаудың жол картасында жинадық. Тауар тізімге түссе, бірақ тізбе бойынша таңбаланбаса (немесе керісінше), ол түзетуге бірінші үміткер.
- Тізімнен тыс тауарларға да қараңыз. Таңбаланатын топпен сауда жасасаңыз, ал Сіздің карточкаларыңыз тізімде болмаса, олардағы код қате болуы әбден мүмкін.
- Әр қате бойынша НКТ техникалық қолдауына өтінім беріңіз. Оператор карточканың атауы мен сәйкестендіргішін, ағымдағы ТН ВЭД кодын, дұрыс кодты, негіздемені және бар болса растайтын құжаттарды көрсетуді сұрайды. Мұнда тауарларға арналған декларация немесе жеткізушінің хаты ең жақсы негіздеме болады.
- Таңбаланатын тауарлар үшін GTIN дайындаңыз. Егер карточка таңбаланатындарға дұрыс түссе, бірақ Сізде GTIN болмаса, оны келесі өңдеу міндетті өріске тіреледі.
Хабарламаға сәйкес 26 қазаннан кейінгі өтінімдер белгіленген тәртіппен жеке қаралады. Қарапайым тілмен айтқанда – ұзағырақ және оған дейін тауарды таңбаланатын ретінде сатуға тура келмейтініне кепілдік жоқ.
Осы уақытта 1С-та не істеу керек
Каталог пен база бөлек жүреді, бірақ олардың қателері бірдей. НКТ карточкасындағы ТН ВЭД коды қате болса, 1С номенклатурасында да ол дәл солай қате немесе бос болуы ықтимал, ал ол жерден код ЭСФ-ке, СНТ-ға және тауарларға арналған декларацияларға кетеді.
Тізімді салыстырып жатқанда базада кері тексеру жасау ыңғайлы:
- соңғы жарты жылдағы қалдықтары мен сатылымы бар номенклатураны «ТН ВЭД коды», «Штрихкод» бағандарымен және НКТ кодымен (NTIN немесе GTIN) жүктеп шығару;
- ТН ВЭД коды бос немесе 10 таңбадан қысқа позицияларды табу;
- штрихкоды дүкеннің ішкі штрихкодтарының префиксінен басталатын позицияларды табу: олар GTIN-ді алмастырмайды;
- түзетілген кодтарды НКТ карточкасына да, 1С-ке де енгізу, сонда келесі ЭСФ немесе СНТ жүктеп шығаруда ескі қате қайта оралмайды.
Егер Сіздің конфигурацияңыздағы номенклатура карточкасында НКТ кодына арналған өріс болмаса, алдымен конфигурацияны жаңарту керек: ескірген релизбен дұрыс чек жазып беру мүмкін емес. Каталогтағы код кейін БКМ чегіне қалай түсетінін чекке қойылатын жаңа талаптар туралы материалда сипаттадық, ал каталогтың өзі және оған тіркелу туралы – Қазақстандағы НКТ бетінде.
Сұрақтар мен жауаптар
Тауар таңбаланбайды, бірақ ол тізімде бар. Үнсіз қалсақ не болады? 26 қазаннан кейін карточка міндетті таңбалау белгісін алады да, тауарды DataMatrix кодынсыз сату қиындайды. Бәрібір түзетуге тура келеді, бірақ жалпы ағында емес, жеке өтініммен.
Біз тек сатамыз, карточкаларды жеткізуші жасаған. Бұл біздің шаруамыз ба? Карточканы оның иесі, яғни оны тіркеген адам тексеріп, түзетуі тиіс. Бірақ қате жеткізушіде болса, кассадағы проблемалар Сізде болады. 26-сын күтпей, оған қазір жазыңыз.
Белгі пайда болмауы үшін НКТ-да басқа ТН ВЭД кодын қоя салуға бола ма? Код кедендік және тауарлық құжаттардағы кодпен сәйкес келуі тиіс. Ыңғайына қарай қойылған код ЭСФ, СНТ және тауарларға арналған декларацияларды алғашқы салыстырған кезде-ақ шығады, ал бұл енді каталогтың техникалық қолдауымен емес, МКК-мен әңгіме.
НКТ бойынша өтпелі кезең 2027 жылға дейін ұзартыла ма? СИМ жанындағы Қоғамдық кеңес өтпелі кезеңді 2027 жылғы 1 қаңтарға дейін белгілеуді ұсынды: бұрын әкелінген тауарларды жеңілдетілген тіркеу, қалдықтар үшін айыппұлсыз, өндірушінің орнына импорттаушы туралы мәліметтер. Әзірге бұл бұйрық емес, ұсыным ғана, және ол 26 қазан мерзімін жоймайды.
Базада мыңдаған позиция болса және оларды талдайтын адам болмаса, бізге WhatsApp 77079536300 арқылы жазыңыз немесе +7 771 944 41 18 нөміріне қоңырау шалыңыз: номенклатураны каталогпен салыстырып, өтінімдерді дайындауға көмектесеміз.
