13 қазанда «1С» фирмасы «Бухгалтерия для Казахстана» конфигурациясының 3.0.75.1 релизін шығарды, әдеттегі және базалық нұсқасын. Құрамы жағынан ол қарапайым жаңартудан гөрі заңнама алдындағы қарыздар жинағына көбірек ұқсайды: сол 13 қазаннан бастап қолданылатын ережелердің жаңа редакциясы бойынша ЭСФ баспа нысаны, мерзімге бір ай қалғанда 300.00 декларациясын жіберудің түзетулері, БКМ чектерінде ББҚ (биологиялық белсенді қоспалар) таңбалау кодтарының шығып қалуы және ЕСУТД үшін бірқатар өзгеріс.
Бұл тізімнің жартысы басталып кеткен немесе таяп қалған күндерге байланысты. Сондықтан жаңартуды «тоқсан соңына дейін» кейінге қалдыру бұл жолы тиімсіз: тоқсан соңы – дәл III тоқсандағы 300.00, оны тапсыру мерзімі 16 қараша.
Төменде: релиздегі нені орындау керек, қандай ретпен жаңарту керек және кейін базада нені тексеру керек. ЭДО мен түзетулердің жаңа мүмкіндіктерін де қарастырамыз, бірақ қысқаша.
Релизде не бар және ол кімге қатысты
| Не өзгерді | Неге | Базада не істеу керек |
|---|---|---|
| ЭСФ баспа нысаны | ҚМ 28.09.2026 № 646 бұйрығы, Шот-фактура жазып беру қағидалары мен ЭСФ нысанының жаңа редакциясы | Өз ЭСФ-тарыңыздағы 28 және 29-жолдарды тексеру |
| 300.00 жіберу | Жіберу кезіндегі «currencyCode» қатесі, 300.00.030 I–II өрістерінің форматы, декларация түрі | III тоқсанды жүктеп шығарғанға дейін жаңарту |
| ҚҚС-ты есепке жатқызу туралы хабарлама | Валютадағы ЭСФ сомалары хабарламаға теңгемен түсетін | Валюталық ЭСФ бойынша хабарламаларды қайта қалыптастыру |
| БКМ чектері | Жаңа тауар тобы: ББҚ, міндетті таңбалау 10.10.2026 бастап | Баптауды қосу, номенклатураны белгілеу |
| ЕСУТД | Жұмыспен қамтудың жаңа нысандары, демалыс түрлері, лауазымдар анықтамалығы | Лауазымдар мен еңбек жағдайларын салыстыру |
| Оңайлатылған режимдегі жеткізушілерді тексеру | Жаңа шарт: контрагенттің салық салу режимі көрсетілмеген | Карточкаларда режимді толтыру |
Платформа 8.3.23.2040-тан төмен болмауы керек, ұсынылатыны – 8.3.23.2236. Сізде ескірек болса, соған бастаңыз.
ЭСФ: релиз не береді және не Сіздің мойныңызда қалады
№ 646 бұйрық 29 қыркүйекте Әділет министрлігінде тіркелген және ресми жарияланғаннан кейін он күнтізбелік күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Ол қағидаларды да, ЭСФ нысанының өзін де ауыстырады. Біз жаңа редакцияны бұрынғысымен салыстырдық: негізінен Цифрлық кодекстің жаңа терминдері, бірақ мазмұнды өзгерістер де бар. E «Шарт (келісімшарт)» бөлімін толтыру бұрынғыдай міндетті емес, екі жолдан басқа: 28 «Есеп айырысу тәсілі» (қолма-қол немесе қолма-қол емес, өзге тәсілдер болса – нақты қайсысы) және 29 «Жөнелту тәсілі». 29-жол үшін көлік түрлерінің сыныптауышынан код бар: 30 – автомобиль көлігі, 20 – темір жол, 50 – пошта жөнелтілімі, 99 – басқалары және т.б.
Релиз баспа нысанын жаңа редакцияға келтіреді. Яғни Сіз басып шығаратын немесе клиентке PDF түрінде беретін құжат талапқа сай болады. Бірақ 28 және 29-жолдардағы деректерді бағдарлама базада толтырылған мәліметтен алады. Сатып алушымен жасалған үлгі шартта есеп айырысу тәсілі ешқашан көрсетілмесе, ал бухгалтер оны әр ЭСФ-та қолмен түзетсе, жаңартудан кейін ештеңе өздігінен толмайды.
ЭСФ-ке тағы не келді:
- НҚ мен МАА-дан тауар коды. G бөлімінде тауар коды енді «Номенклатурадан» ғана емес, «Негізгі құралдар» және «Материалдық емес активтер» анықтамалықтарынан да толтырылады. Команданың аты да солай өзгертілді: «Из справочника «Номенклатура», «ОС», «НМА»». Негізгі құралды сатқанда және бұрын кодты қолмен жазып жүрсеңіз пайдалы.
- Түзетілген ЭСФ және шығу тегі көздері. Бұрын түзетілген ЭСФ алынғанда бағдарлама бастапқы ЭСФ-тағы шығу тегі көзін пайдалана берді, ал тек тауар кодымен ғана ерекшеленетін жолдар бір көзге біріктірілді. Сізде осындай кірістер болса, жаңартудан кейін олардың қандай көздермен өткізілгенін қарап шыққан жөн.
- ЕАЭО-дан әкелу. Тауарларды әкелу туралы өтініштің нөмірінде латынның «T» әрпі болса, шығу тегі көзінде баж түрі «Не установлено» болып қалатын. Түзетілді.
Бағдарламада ЭСФ-пен жұмыс істеудің жалпы тәртібін 1С-тен ЭСФ туралы мақалада сипаттадық.
III тоқсандағы 300.00: жүктеп шығарғанға дейін жаңарту
ҚҚС декларациясы үшін релизде төрт түзету бар, бәрі де ИСНА кабинеті файлыңызды қабылдай ма, жоқ па, соған қатысты:
- 300.00 нысанында жіберу кезінде валюта коды толтырылмай, жіберу «currencyCode – необязательное поле» қатесімен тоқтайтын.
- ЖПЖТ (жеке практикамен айналысатын тұлға) салық төлеуші түрі қате көрсетілетін.
- 300.00.030 I–II өрістерінің және декларация түрі өрісінің форматы түзетілді.
- 2026 жылғы нысандар үшін «хабарлама бойынша» декларация түрі бапталды.
Соңғы тармақ тек тоқсандық есептілікке ғана қатысты емес. Салық органының алшақтықтар туралы хабарламасы бойынша өткен кезеңге қосымша декларация тапсырсаңыз, «хабарлама бойынша» түрі енді бағдарламаның өзінде таңдалады.
9 қазанда 3.0.74.1 және 3.0.74.2 релиздеріне 300.00 жүктеп шығаруға арналған патч шыққан, оны 1С-тен салық есептілігі туралы мақалада талдадық. Оның түзетулері 3.0.75.1-ге енгізілген бе, релиз сипаттамасында тікелей айтылмаған. Сондықтан жаңартудан кейін ескі файлды жібермеңіз: декларацияны қайтадан қалыптастырып, жаңартылған базадан жүктеп шығарыңыз.
ЭСФ бөліміндегі тағы бір түзету тоқсанға тікелей әсер етеді. Шетел валютасындағы ЭСФ бойынша «Извещение об отнесении в зачет НДС» құжаты B бөлімінде сомаларды құжат валютасында емес, теңгелік баламасында көрсететін. Шілде – қыркүйектегі кіріс валюталық ЭСФ-тарыңыз болса және олар бойынша хабарлама әлі расталмаса, жаңартудан кейін оны қайта қалыптастырыңыз. Расталған хабарламаларды ЭСФ-тардың өздеріндегі сомалармен салыстырыңыз. Сонымен қатар салықсыз құны толтырылмаған кіріс ЭСФ-тар үшін «Обязательства по извещениям ИС ЭСФ» тіркелімі бойынша қозғалыстарды қалыптастыру түзетілді.
БКМ чектеріндегі ББҚ: Бухгалтерия Розницаны қуып жетті
ББҚ таңбалау қағидалары 2026 жылғы 10 қазаннан бастап қолданылады, осы күннен бастап таңбаланған қоспаны кассада кодын сканерлемей сатуға болмайды. «Розница для Казахстана» бұл топты қолдауды 22 қыркүйекте-ақ алды, дәріхана конфигурациясы – 5 қазанда. «Бухгалтерия» – тек қазір, мерзімнен үш күн кешігіп. Қағидалардың өзі туралы толығырақ – ББҚ таңбалау туралы мақаламызда.
Чектерді Бухгалтериядан шығарсаңыз және ассортиментте қоспалар болса:
- Жаңартып, таңбаланатын өнімді есепке алу баптауларында «Биологически активные добавки к пище (БАД)» жаңа тауар тобын қосыңыз.
- Қоспалардың номенклатура карточкаларында тиісті есепке алу ерекшелігін көрсетіңіз. Онсыз бағдарлама сату кезінде кодты сұрамайды.
- Сынақ кассасында нақты қаптаманы өткізіп, кодтың чекке түскенін қараңыз. Ескі таңбаланбаған партияны бөлек тексеріңіз: касса қаптамада жоқ кодты талап етпеуі керек.
10 қазаннан бастап жаңартуға дейін кодсыз өткізілген ББҚ сатылымдарына кодты чекке кейін қосу мүмкін емес. Ондай сатылымдар болса, оларды қалай көрсету керегін бухгалтеріңізбен және таңбалау операторымен талқылаңыз, базадағы чектерді «түзетуге» тырыспаңыз.
ЕСУТД: жұмыспен қамтудың жаңа нысандары және лауазымдар анықтамалығы
Бухгалтериядағы кадр блогы да еңбек шарттарын есепке алудың бірыңғай жүйесінің талаптарына сәйкестендірілді:
- жұмыспен қамту нысандары: жолдағы жұмыс, жұмыстың жол жүру сипаты, вахталар аралық демалыс ұзақтығы бар вахталық әдіс;
- демалыстар және жұмыстан босату: жыл сайынғы ақылы еңбек демалысын және жұмыстан босату кезеңдерін, мысалы, жұмыстан шеттетуді тіркеуге болады;
- лауазымдар анықтамалығы ЕСУТД талаптары бойынша жаңартылды;
- әлеуметтік демалыстан мерзімінен бұрын шығу: мәліметтерді бағдарламадан ЕСУТД-да тіркеуге, өзгертуге және жоюға болады.
Жаңартудан кейін қызметкерлеріңіздің лауазымдарын ашып, жаңартылған анықтамалықпен салыстырыңыз. База мен ЕСУТД арасындағы алшақтықтар көбінесе дәл лауазымдар мен еңбек жағдайларында пайда болады. 1С-тен мәліметтерді жіберу жалпы қалай құрылғанын электрондық еңбек шарттары туралы мақалада айттық.
Түзетулер, МАА және есепті тексеру
Бұл шұғыл емес, бірақ жаңартудан кейін таңғалмау үшін білген пайдалы.
- Кірісті және өткізуді түзету. «Перезаполнить по документу основания» командасы пайда болды. Қосымша шығыстар бойынша кіріске түзетуді бағдарлама қызметтің санымен және бағасымен өзі толтырады. «Корректировка по согласованию сторон» операция түрінде «корректировка» жолындағы сомалар мен сандар тазартылады. «Исправление в первичных документах» құжатта түзету бұрыннан бар болса да қайта енгізіледі, ал «до изменения» жолында номенклатура көрінеді.
- Шот-фактуралардың болуы туралы есептер және жедел тексеру түзету механизмін ескереді: берілген және алынған ЭСФ-тарды жазып беруді, жазып берудің уақтылығын тексеру және 1421 мен 3131 шоттарын ҚҚС тіркелімдерімен салыстыру. Жаңартудан кейін олардың нәтижелері өткен жолғыдан өзгеше болуы мүмкін, бұл күтілетін жайт.
- «Принятие к учету НМА» операция түрін алды: «Приобретенные НМА» немесе «По результатам инвентаризации». Екінші жағдайда «Учитывать КПН» белгісі, СЕ есеп түрі және кіріске алу шоттары қолжетімді. Ескі құжаттарда деректеме жаңарту кезінде толтырылады.
- Оңайлатылған режимдегі жеткізушілер. «Проверка оформления документов поступления от контрагентов, применяющих СНР на основе упрощенной декларации» құжаты енді контрагенттің бос салық салу режимін де қате деп санайды. Алғашқы тексерісте режимі жай ғана толтырылмаған ондаған жеткізуші тізімге түсуі мүмкін.
- ӘАОЖ (КАТО) 18.09.2026 жағдай бойынша жаңартылды.
1С:ЭДО для Казахстана
Бухгалтериядан ЭДО-да жұмыс істейтіндер үшін: мәртебелер туралы хабарламалар жаңа және бұрыннан бар құжаттарға бөлінді, оқылғаны туралы белгі пайда болды (ЭДО әкімшілік панелінде, «Дополнительно» қойындысында, «Использовать прочтение документов» арқылы қосылады), «Текущие дела» ішінен топтық қол қою және кіріс құжаттарды растау, «Предприятие» бөлімінде «Права пользователей ЭДО (РК)» есебі және қол қойылған файлды PDF түрінде сақтау. Толық сипаттамаларды «1С» фирмасы конфигурацияны жаңарту үлгілері каталогындағы AddDoc каталогына салды.
Жаңарту тәртібі
- Базаның көшірмесін жасап, алдымен соны жаңартыңыз. Конфигурация пысықталған болса, релизді жұмыс базасына орнатпас бұрын өз өзгерістеріңізді жаңа нұсқамен салыстырыңыз.
- Көшірмеде III тоқсандағы 300.00 қалыптастырып, файлдың қатесіз қалыптасатынын тексеріңіз.
- Сізде ББҚ болса, ББҚ-мен сынақ чегін өткізіңіз.
- Жұмыс базасын жаңартыңыз, 16 қараша алдындағы соңғы аптада емес болғаны жөн.
- Жаңартудан кейін: жаңа ЭСФ-тардағы 28 және 29-жолдар, валюталық ЭСФ бойынша хабарламалар, ЕСУТД үшін лауазымдар, жеткізушілердің салық салу режимдері.
Жиі қойылатын сұрақтар
Бізде базалық нұсқа. Релиз бізге арналған ба? Иә, 3.0.75.1 «Бухгалтерия для Казахстана базовая» үшін де шықты. Базалық нұсқаның жаңартуы да солай орнатылады: алдымен көшірмеге, содан кейін жұмыс базасына.
Келесі релизді күтіп, бір рет жаңартуға бола ма? ҚҚС төлеуші болмасаңыз, ББҚ сатпасаңыз және Бухгалтерияда кадрлық есеп жүргізбесеңіз, болады. Қалғандарына 16 қарашадан артық күтудің мәні жоқ: 300.00 түзетулері осы мерзімге керек.
Біз 9 қазандағы патчты орнаттық. Жаңарту кезінде ол жоғалып кете ме? Патчтар өздері шығарылған релизге байланысты. 3.0.75.1-ге көшкеннен кейін релиздің өз түзетулері жұмыс істейді, сондықтан декларацияны жаңартылған базада қайта қалыптастырыңыз.
Жаңартуды қайдан алуға болады? Релиздер қолданыстағы 1С:ИТС шарты бойынша орнатылады. Жаңартатын адам болмаса немесе конфигурация пысықталған болса, оны өзімізге аламыз: 1С конфигурациясын жаңартуды көшірмеде, пысықтаулар мен есептілікті тексере отырып жасаймыз.




