Бас механик қай станокты қызмет көрсетуге тоқтату керегін біледі. Мәселе — мұны тек ол біледі, ал өндірістік жоспарды оның білімін ескермей құрады. Нәтижесінде станок шұғыл тапсырыстың ортасында бұзылады, ал жөндеу шығындары жалпы өндірістік шығыстарда еріп кетеді. 1С:ERP-де бұл үшін «Ремонты» ішкі жүйесі бар — мамандандырылған ТОиР жүйелеріндей қуатты емес, бірақ зауыттардың көбіне жеткілікті. Онда не бар екенін және оны қалай іске қосу керегін талдаймыз.
Пайдалану объектілері және тораптар
Бәрі «Объекты эксплуатации» анықтамалығынан басталады. Мұнда қызмет көрсетуді және шығындарды есепке алуды қажет ететіндер түседі: жабдық, ғимараттар, құрылыстар.
Әр объект үшін жөндеу тораптарының иерархиясы құрылады. Мысалы, құю желісінде — транспортер, моноблок, затбелгі жапсырғыш, ал затбелгі жапсырғыштың өз тораптары бар. Тораптарға штрихкодтар жасап, басып шығаруға болады: механик жабдықтағы жапсырманы сканерлеп, бірден қажетті тораптың карточкасына түседі.
Қаншалықты терең бөлу керек? Біздің ереже — жөндеуді жоспарлайтын және қосалқы бөлшектерді ауыстыратын деңгейге дейін. Мойынтірек өз кестесімен бөлек ауыстырылса — бұл торап. Тек агрегат құрамында ауыстырылса — жоқ.
Қызмет көрсету кластары
Объектілер мен тораптар қызмет көрсету кластарына біріктіріледі. Класс — ережелер жиынтығы: қандай жөндеулер, қандай кезеңділікпен, қанша уақытқа созылады және не талап етеді. Класс ішінде жоспарлаудың ерекше ережелері бар ішкі кластар болады, мысалы, әртүрлі жағдайда жұмыс істейтін бірдей сорғылар үшін. Торапқа өз класын тағайындауға болады.
Кластар көп уақыт үнемдейді. Жиырма бірдей компрессорды жеке сипаттаудың қажеті жоқ — бір класс жеткілікті.
Жөндеу түрлері
ERP-де жөндеудің үш түрі бар:
| Түрі | Қашан орындалады | Мысал |
|---|---|---|
| Регламенттік | Пайдалану құжаттамасындағы кезеңділік бойынша | Өндіруші кестесі бойынша жоспарлы қызмет көрсету |
| Техникалық жай-күйі бойынша | Жұмыс уақыты немесе тозу көрсеткіші шекке жеткенде | Берілген мотосағаттан кейін сүзгіні ауыстыру |
| Қажеттілік бойынша | Жоспардан тыс, істен шыққаннан кейін | Апаттық жөндеу |
Әр түр үшін кластар мен тораптар қимасында ұзақтық және ресурстарға — материалдар мен жұмыстарға қажеттілік беріледі. Жөндеу жабдықты тоқтатпаса, ұзақтық нөлдік болуы мүмкін, бірақ оған материалдарды бәрібір жоспарлау керек.
Жұмыс уақыты (наработка)
Тозу туралы деректерсіз жай-күйі бойынша жөндеу мүмкін емес. Көрсеткіштердің ағымдағы мәндері — мотосағаттар, километрлер, циклдер — «Регистрация наработок» құжатымен тіркеледі. Жабдық диспетчерлеу жүйесіне қосылса, деректерді автоматты түрде жүктеуге болады, бірақ бұл енді пысықтау. Көбіне бастапқыда жұмыс уақытын механиктер ауысымына немесе аптасына бір рет енгізеді.
Тәжірибеден кеңес: негізгі жабдықтағы екі-үш көрсеткіштен бастаңыз. Барлық тораптар бойынша жұмыс уақытын бірден жинауға тырысу бір айдан кейін оны ешкім енгізбейтінімен аяқталады.
Ақаулар
Ақаулар екі мақсатта тіркеледі: статистика жинау немесе бірден әрекет ету. Тіркеу кезінде жою тәсілі таңдалады:
- Орнында, бөлек ресурстарсыз — факт құжат мәртебесін ауыстырумен тіркеледі;
- Жөндеумен — сонда жөндеуге тапсырыс жасалады. Бір тапсырыс бұрын анықталған бірнеше ақауды жаба алады.
Жабдық кластары бойынша ақаулар статистикасы уақыт өте қай тораптар жиірек бұзылатынын көрсетеді, бұл қосалқы бөлшектер жеткізушісін немесе жаңа жабдықты таңдағанда жақсы дәлел.
Жоспарлау және жөндеуге тапсырыстар
Жөндеулерге жоспарлы қажеттілік «Планирование ремонтных работ» жұмыс орнында — кластардың нормативтері мен тіркелген жұмыс уақыты бойынша қалыптасады. Жоспардан жөндеуге тапсырыстар жасалады. Жоспардан тыс тапсырыстар қолмен ресімделеді.
Жөндеуге бөлек қамтамасыз ету керек болғанда тапсырыс қажет: қоймадан материалдар, жұмыстар, мердігер. Онда операцияның екі түрі бар:
- Жөндеу — шығыстар пайдаланушы-бөлімшенің жалпы өндірістік шығындары ретінде есепке алынады;
- Жаңғырту — шығындар негізгі құралдың құнын арттырады.
Жұмыс барысы «Ход ремонтных мероприятий» есебімен бақыланады. «Состояние объектов эксплуатации» есебі соңғы жөндеулерді, ағымдағы және жоспарлы жұмыс уақытын және қалдық ресурсты көрсетеді — бұл бас механиктің басты экраны.
Өндіріспен және шығындармен байланыс
Жөндеу — бұл жабдықтың тұрып қалуы да, шығындар да. Тұрып қалу өндірістік кестедегі жұмыс орталықтарының қолжетімділігіне әсер етеді, сондықтан жоспарлы жөндеулерді шығаруды жоспарлаумен келіскен жөн — кесте қалай құрылғанын «1С:ERP-де өндірісті жоспарлау» мақаласынан оқыңыз. Жөндеу шығындары бөлімшенің жалпы өндірістік шығыстарына түсіп, әрі қарай ережелер бойынша өзіндік құнға бөлінеді — толығырақ «1С:ERP-де өзіндік құнды есептеу» материалында.
«Жөндеу» мен «жаңғыртуды» бөлу бухгалтерия үшін де маңызды: шығындар кезең шығыстарына кете ме, әлде негізгі құралдың құнын арттыра ма — осыған байланысты. Бұл шешімді айды жабу кезінде түзетпей, тапсырысты құрғанда қабылдаған дұрыс.
Жөндеулерге арналған қосалқы бөлшектер мен материалдар
Қосалқы бөлшексіз жөндеу — бұл тұрып қалу. Сондықтан жөндеу түрлерінде берілген материалдарға қажеттілік шығындарды есепке алу үшін ғана емес, жабдықтау үшін де пайдалы: тоқсанға жөндеу жоспарын біле отырып, ұзақ жеткізілетінді алдын ала тапсырыс беруге болады.
Іс жүзінде мынаны ұсынамыз:
- Қосалқы бөлшектерді кәдімгі номенклатура ретінде бөлек түрмен енгізу, оларды есептерде оңай сүзу және шикізатпен шатастырмау үшін.
- Төмендетілмейтін қалдықты ұстау — онсыз негізгі жабдықты жөндеу мүмкін емес маңызды позициялар бойынша. Бұл бас механиктің жабдықтаумен бірге шешімі.
- Қосалқы бөлшектерді «цехқа» емес, жөндеуге тапсырысқа есептен шығару. Сонда нақты объектіге қызмет көрсету қанша тұрғаны көрінеді, және оны жабдықты ауыстыру бағасымен салыстыруға болады.
Соңғы тармақ жиі қарсылыққа тап болады: механиктерге қоймадан «цех қажеттеріне» алу оңай. Бірақ тапсырысқа байланыссыз объектілер бойынша шығындарды жинау мүмкін емес, және бір жылдан кейін «бұл пресс бізге қаншаға түседі» деген сұраққа тағы жауап жоқ.
«Ремонты» ішкі жүйесі қашан жетпейді
Кіріктірілген ішкі жүйе объектілерді есепке алуды, жоспарлы және жоспардан тыс жөндеулерді, жұмыс уақытын, ақауларды және шығындарды жабады. Тексеру тізімдері бар мобильді айналып шығулар, сенімділіктің күрделі талдауы немесе нақты уақыттағы датчиктермен интеграция керек болса, ERP-ге кіріктірілетін салалық ТОиР шешімдеріне қарайды. Бұл бөлек бюджеті бар бөлек таңдау, оны типтік ішкі жүйемен жұмыс істегенге дейін жасауды ұсынбаймыз.
Неден бастау керек
- Жоспар бойынша шынымен қызмет көрсетілетін жабдық тізімін жасау. Бұл сирек бүкіл парк болады — тұрып қалуы шығаруды тоқтататын жабдықтан бастаңыз.
- Осы жабдық үшін қызмет көрсету кластары мен жөндеу түрлерін сипаттау.
- Жоспар дұрыс нүктеден басталуы үшін соңғы жөндеулер тарихын көшіру.
- Негізгі көрсеткіштер бойынша жұмыс уақытын тіркеуді іске қосу.
- Екі-үш айдан кейін — жоспарды фактімен салыстырып, кезеңділікті түзету.
Жөндеулерді көбіне қойма мен өндірістен кейін екінші кезекте қосады. Кезектерді қалай жоспарлау керегі — «1С:ERP енгізу кезеңдері мен мерзімдері» мақаласында. Қазір мұндай түрде жөндеулер болмаған УПП-да болсаңыз, «УПП-дан 1С:ERP-ге көшу» қараңыз. Жабдықтар паркі жоқ шағын өндірістерге КА жетуі мүмкін — салыстыру «1С:ERP немесе Кешенді автоматтандыру» материалында.
Біз жөндеулерді Қазақстанға арналған 1С:ERP енгізу аясында немесе жұмыс істеп тұрған базада бөлек баптаймыз. ERP лицензиясы — 3 750 000 ₸, жұмыстар — сағатына 22 000 ₸-ден бастап.
Жиі қойылатын сұрақтар
1С:ERP-де жоспарлы-алдын алу жөндеулері бар ма?
Иә, бағдарлама терминдерінде бұл пайдалану құжаттамасындағы кезеңділік бойынша регламенттік жөндеулер. Сонымен қатар жұмыс уақытынан жоспарланатын техникалық жай-күйі бойынша жөндеулер.
Әр жабдықты негізгі құрал ретінде енгізу керек пе?
Пайдалану объектісі мен негізгі құрал — әртүрлі анықтамалықтар. Байланыс НҚ құнын арттыратын жаңғырту операциясы үшін маңызды. Жөндеулерді есепке алу үшін пайдалану объектісі кез келген жағдайда енгізіледі.
Бөгде жабдықты жөндеуді жүргізуге бола ма?
Клиенттердің бұйымдарын жөндеу үшін ERP-де ақауларды анықтау және қорларды жоспарлау бар жөндеу өндірісінің бөлек сценарийі бар. Бұл өз паркіне қызмет көрсетуден басқа міндет.
Жөндеулерді іске қосу қанша уақыт алады?
Парк көлеміне және деректердің бар-жоғына байланысты. Негізгі уақыт жабдық пен нормативтерді сипаттауға кетеді. Тізім мен регламенттер кестелерде бар болса, оларды жүктеуге болады.
